‘As long as you love me’: De hits uit je jeugd als steun en toeverlaat

Wat beweegt iemand om naar het zoveelste reünieconcert van Doe Maar, de popsensatie uit de jaren ’80, te bezoeken? Hoe kan het dat een volwassen vrouw nog steeds helemaal gek is van de populaire nineties boyband Backstreet Boys? Waarom zijn jonge mensen aan de buis gekluisterd wanneer vervallen artiesten uit de ‘naughties’ proberen een doorstart te maken in een reality-tv-programma? Mediawetenschapper Simone Driessen beantwoordt deze vragen in haar proefschrift over opnieuw aangeboden popmuziek. Ze verdedigt haar promotieonderzoek op 29 juni 2017 aan de Erasmus Universiteit.

Popmuziek uit iemands tienertijd speelt nog verrassend vaak een belangrijke rol in het dagelijkse ‘volwassen’ leven. Driessen trekt die conclusie op basis van interviews met die-hard fans van popbands Backstreet Boys en Doe Maar en een analyse van online reacties op de Britse tv- en concertserie The Big Reunion, waarin bands zoals 5ive en Atomic Kitten worden herenigd. Haar onderzoek laat zien dat popmuziek in wetenschappelijk onderzoek ten onrechte wordt overschaduwd door meer legitiem geachte muziekgenres, zoals jazz of rock.  

Steun en toeverlaat
De fans die Driessen sprak kennen vooral waarde toe aan de hits uit de jeugd omdat deze altijd in hun leven aanwezig is geweest. Ze beschouwen de muziek van Doe Maar of de Backstreet Boys als een onderdeel van hun identiteit die een rode draad vormt in hun levensloop. Daardoor functioneert de muziek als steun en toeverlaat bij mooie en in moeilijke momenten in het leven.

Ontsnappingsmechanisme
Muziek uit het verleden roept ook nostalgische gevoelens op, maar dat betekent voor de geïnterviewden meer dan het herbeleven van vroeger. Het biedt een manier om te ontsnappen aan de dagelijkse verantwoordelijkheden en verplichtingen. Omdat het reünieconcert ze terugvoert naar hun jeugd, vergeten ze voor even hun zorgen over bijvoorbeeld hun hypotheek, werk of relatie.

Ironische ondertoon
Toch zijn niet alle bezoekers van reünieconcerten even serieus. Sommige kijkers van The Big Reunion of fans van Doe Maar kunnen zich nog wel identificeren met de artiesten, maar dat gebeurt soms met een ironische ondertoon. De artiesten doen immers nog precies hetzelfde als vroeger, terwijl de fans vinden dat zij zelf verder gekomen zijn in het leven.

Waarde van popmuziek
Ondanks dat deze hitmachines van vroeger worden bestempeld als ‘lagere’ cultuuruiting trekken ze nog steeds volle zalen. Driessen toont aan dat we de waarde van popmuziek dan ook niet mogen onderschatten, omdat deze op persoonlijk niveau vaak van grote betekenis is.


Publicatiedatum: 12 juni 2017